Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cùng đoàn công tác khảo sát tại tỉnh Cao Bằng

Làm việc với đoàn có các đồng chí: Lê Hải Hòa, Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh; Lã Hoài Nam, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh; Vũ Đình Quang, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh; lãnh đạo Ủy ban MTTQ tỉnh; các sở, ban, ngành.

Toàn cảnh buổi làm việc.

Thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Kết luận số 18-KL/TW ngày 02/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia, đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 gắn với mục tiêu tăng trưởng hai con số, tỉnh đã tập trung cụ thể hóa các chỉ thị, nghị quyết, triển khai thống nhất, đồng bộ trong cả hệ thống chính trị, phù hợp thực tiễn địa phương. Quý I/2026, GRDP ước tăng 7,5% so với cùng kỳ năm 2025, xếp thứ 27/34 tỉnh, thành phố trong cả nước, cao hơn 1,33 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước; thấp hơn 2,19 điểm phần trăm so với kịch bản tăng trưởng quý I, thấp hơn 2,5 điểm phần trăm so với mục tiêu tăng trưởng cả năm 2026 là 10%. Cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyển dịch với khu vực dịch vụ chiếm tỷ trọng lớn nhất 60,11%, công nghiệp - xây dựng 12,91%.

Tỉnh triển khai nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh; đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, giải ngân vốn đầu tư công, quản lý tài sản công và đất đai; cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh; đẩy nhanh xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai. Tập trung nguồn lực cho các dự án giao thông trọng điểm, nhất là tuyến cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh và cao tốc Bắc Kạn - Cao Bằng… Tuy nhiên, tỉnh gặp nhiều khó khăn, thách thức như: quy mô nền kinh tế còn nhỏ; kết cấu hạ tầng chưa đồng bộ; nguồn lực đầu tư còn hạn chế; kim ngạch xuất nhập khẩu và thu ngân sách qua cửa khẩu giảm so với cùng kỳ năm 2025; chất lượng tăng trưởng ở một số lĩnh vực chưa bền vững…

Tại buổi làm việc, các đại biểu tập trung thảo luận, phân tích, làm rõ những kết quả đạt được, khó khăn, “điểm nghẽn” đang tác động trực tiếp đến mục tiêu tăng trưởng kinh tế của tỉnh trong giai đoạn hiện nay. Trong đó, tập trung vào các vấn đề về đẩy mạnh thu hút đầu tư; giải ngân vốn đầu tư công; đẩy mạnh chuyển đổi số; nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng tài sản công; khơi thông các điểm nghẽn, khai thác lợi thế về kinh tế cửa khẩu, du lịch…

Tỉnh kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương sớm ban hành tiêu chí, hướng dẫn đánh giá hiệu quả đầu tư công giai đoạn 2026 - 2030 dựa trên kết quả đầu ra, gắn với hạch toán kinh tế - xã hội; sớm ban hành các định mức kỹ thuật chuyên ngành cho các loại hình công nghệ xây dựng mới, đảm bảo tính bền vững; hướng dẫn cụ thể việc thực hiện quy định tiết kiệm 5% chi đầu tư phát triển vốn ngân sách địa phương theo Quyết định số 2691 của Thủ tướng Chính phủ; quan tâm, xem xét báo cáo Thủ tướng Chính phủ bố trí kinh phí cho tỉnh thực hiện đo đạc bản đồ địa chính, xây dựng và hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai, nhất là tại các địa bàn có biến động lớn, chưa có hoặc dữ liệu chưa bảo đảm tiêu chí đúng - đủ - sạch - sống; hỗ trợ bố trí kế hoạch vốn năm 2026 từ nguồn tăng thu ngân sách Trung ương cho Dự án đầu tư xây dựng tuyến cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh theo hình thức PPP; bố trí vốn cho các trường phổ thông nội trú tiểu học và THCS các xã biên giới và các Chương trình mục tiêu quốc gia.

Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Lê Hải Hòa phát biểu tại buổi làm việc.

Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Lê Hải Hòa nhấn mạnh, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, Cao Bằng đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, nhất là với khu vực nông nghiệp và khả năng huy động nguồn lực đầu tư phát triển. Theo đó, nếu không phát triển các ngành hàng có giá trị kinh tế cao, rất khó tạo đột phá. Đồng chí kiến nghị Trung ương nghiên cứu cơ chế cho phép doanh nghiệp có năng lực đầu tư chế biến thuốc lá xuất khẩu tại Cao Bằng, vừa kiểm soát được nguyên liệu, vừa tạo đầu ra ổn định cho người dân, tăng nguồn thu ngân sách địa phương.

Về đầu tư công, tỉnh đã huy động tối đa nguồn lực, tiết giảm nhiều hạng mục để triển khai dự án cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh với suất đầu tư thấp hơn nhiều so với các tuyến cao tốc tương tự; kiến nghị Trung ương sớm tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục, xác định đây là dự án chuyển tiếp để bảo đảm tiến độ triển khai giai đoạn 2 nhằm tạo bước đột phá phát triển kinh tế cửa khẩu, logistics và thu hút đầu tư. là “động lực tăng trưởng” quan trọng nhất của tỉnh trong giai đoạn tới. Tỉnh cũng sẽ tiếp tục đổi mới phương thức điều hành, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp và người dân phát triển sản xuất, kinh doanh.

Để khai thác hiệu quả lợi thế về kinh tế cửa khẩu, tỉnh cần được Trung ương tiếp tục quan tâm đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông, logistics, cửa khẩu, có cơ chế thu hút dòng hàng chiến lược đi qua địa bàn nhằm hình thành các tuyến logistics ổn định, tạo nguồn thu ngân sách bền vững. Ngoài ra, cần sớm có định hướng tổng thể về quản lý, sử dụng tài sản công sau sắp xếp để địa phương chủ động triển khai hiệu quả, tránh lãng phí; tiếp tục quan tâm tháo gỡ các “điểm nghẽn” về đất đai, đầu tư công, thủ tục hành chính; tạo điều kiện cho các tỉnh miền núi, biên giới như Cao Bằng có thêm dư địa phát triển.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi kết luận buổi làm việc.

Kết luận buổi làm việc, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi ghi nhận những ý kiến của tỉnh và chia sẻ khó khăn, vướng mắc của Cao Bằng. Nhấn mạnh mục tiêu tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026 - 2030 là yêu cầu rất lớn, tỉnh phải quyết tâm, kiên trì thực hiện; lưu ý cần nhìn nhận đặc thù của tỉnh biên giới, không chỉ thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế mà còn giữ vai trò “phên dậu” của Tổ quốc. Do đó, cùng với nỗ lực của địa phương, Trung ương cần có sự hỗ trợ tương xứng về đầu tư, ngân sách, cơ chế chính sách để Cao Bằng thực hiện tốt cả nhiệm vụ phát triển và bảo vệ vững chắc khu vực biên giới.

Đồng chí đề nghị tỉnh tập trung đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, xem đây là động lực quan trọng dẫn dắt tăng trưởng, phát triển công nghiệp, xây dựng và tạo việc làm cho doanh nghiệp địa phương. Trong đó, cần ưu tiên các dự án hạ tầng trọng điểm như tuyến cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh giai đoạn 2, tuyến Cao Bằng - Bắc Kạn, các công trình trường học, chương trình mục tiêu quốc gia; tiếp tục rà soát, rút ngắn thủ tục chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng, điều chỉnh giá, tạo điều kiện để doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp địa phương tham gia thực hiện các dự án đầu tư công. Đối với lĩnh vực nông nghiệp và kinh tế rừng, đề nghị nghiên cứu, đề xuất hoàn thiện các chính sách bảo vệ, phát triển rừng, nâng mức hỗ trợ cho người giữ rừng, tạo điều kiện kết hợp giữa bảo vệ rừng và phát triển kinh tế. Tập trung phát triển các sản phẩm đặc sản, OCOP gắn với du lịch, xuất khẩu và kết nối hệ thống phân phối lớn nhằm nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm địa phương.

Về phát triển kinh tế cửa khẩu, đánh giá cao cách tiếp cận theo hướng đề xuất có cơ chế, chính sách đặc thù, không chỉ riêng Cao Bằng mà áp dụng cho các địa phương có cửa khẩu trên cả nước để hình thành sự liên kết, xây dựng "hệ sinh thái cửa khẩu". Đồng thời, Trung ương cần phân cấp, trao quyền để địa phương chủ động hơn trong vận hành, khai thác hiệu quả, phù hợp với từng địa phương. Tập trung xây dựng sản phẩm du lịch đặc sắc, khác biệt, có giá trị cao; chủ động kết nối các tập đoàn, nhà đầu tư lớn trong lĩnh vực du lịch, dịch vụ, lữ hành để khai thác hiệu quả tiềm năng của tỉnh. Tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh, hỗ trợ doanh nghiệp địa phương nâng cao năng lực tham gia các dự án; chú trọng tháo gỡ các khó khăn với tinh thần “làm tốt hơn những việc đang tốt, làm mới những việc chưa có”, tạo dựng môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch, ổn định.

Chủ động rà soát, xây dựng phương án quản lý, sử dụng hiệu quả trụ sở, tài sản công sau sắp xếp; đẩy mạnh xây dựng chính quyền số, điều hành trên nền tảng số theo thời gian thực, gắn với sử dụng hiệu quả nguồn lực cho chuyển đổi số và khoa học công nghệ; rà soát lại chức năng, nhiệm vụ của cấp xã theo mô hình mới.

Đối với các kiến nghị của tỉnh, Ủy ban Kinh tế và Tài chính tiếp tục nghiên cứu, phối hợp với các bộ, ngành Trung ương để xem xét, tháo gỡ theo thẩm quyền; đồng thời đề nghị tỉnh chủ động hoàn thiện báo cáo,hất là phần đề xuất, kiến nghị cụ thể để đoàn công tác tổng hợp, phối hợp xử lý theo thẩm quyền; đồng thời kiến nghị Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương đối với những nội dung vượt thẩm quyền.